Culture Moves Europe 2026–2027: ξανανοίγουν τα ευρωπαϊκά κονδύλια κινητικότητας για χορευτές, χορογράφους και χώρους φιλοξενίας

Το ευρωπαϊκό πρόγραμμα κινητικότητας Culture Moves Europe ανοίγει ξανά για την περίοδο 2026–2027, με δύο προσκλήσεις που αφορούν άμεσα τον χορό στην Ελλάδα και την Κύπρο.

Η πρώτη απευθύνεται σε χορευτές, χορογράφους και άλλους επαγγελματίες των παραστατικών τεχνών που θέλουν να δουλέψουν για μερικές εβδομάδες σε άλλη ευρωπαϊκή χώρα. Η πρώτη μηνιαία προθεσμία της κλείνει στις 31 Οκτωβρίου. Η δεύτερη άνοιξε στις 15 Οκτωβρίου και καλεί ομάδες χορού, στέγες και στούντιο, φεστιβάλ και άλλους φορείς να φιλοξενήσουν καλλιτέχνες από το εξωτερικό σε residencies. Οι αιτήσεις της γίνονται δεκτές ως τις 18 Ιανουαρίου 2027.

Ένα πρόγραμμα για το ταξίδι, όχι για την παραγωγή

Το Culture Moves Europe χρηματοδοτείται από το πρόγραμμα Δημιουργική Ευρώπη (Creative Europe) της Ευρωπαϊκής Ένωσης και το υλοποιεί το Ινστιτούτο Γκαίτε. Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ο προϋπολογισμός του είναι 25 εκατ. ευρώ και φιλοδοξεί να στηρίξει περίπου 7.000 καλλιτέχνες, επαγγελματίες του πολιτισμού και φορείς υποδοχής από το 2025 ως το 2028.

Ο χορός δεν εμφανίζεται ως χωριστός τομέας. Εντάσσεται στις παραστατικές τέχνες, έναν από τους επτά τομείς του προγράμματος μαζί με την αρχιτεκτονική, την πολιτιστική κληρονομιά, το design και τη μόδα, τη λογοτεχνία, τη μουσική και τα εικαστικά. Η Ελλάδα και η Κύπρος, ως κράτη-μέλη, συμμετέχουν κανονικά, τόσο ως χώρες αποστολής όσο και ως χώρες υποδοχής.

Το πρόγραμμα δεν χρηματοδοτεί παραστάσεις ούτε αμοιβές για δημιουργία. Καλύπτει το κόστος της παρουσίας σε άλλη χώρα: ταξίδι, διαμονή και καθημερινά έξοδα. Για τους ανεξάρτητους καλλιτέχνες του χορού, που συχνά δουλεύουν χωρίς σταθερή χρηματοδότηση, αυτό είναι συνήθως το πρώτο εμπόδιο για μια συνεργασία στο εξωτερικό. Δεν απαιτείται προηγούμενη εμπειρία σε ευρωπαϊκές αιτήσεις. Η αίτηση συντάσσεται στα αγγλικά, όμως οι οδηγοί του προγράμματος διευκρινίζουν ότι το επίπεδο της γλώσσας δεν βαθμολογείται και ότι επιτρέπονται εργαλεία αυτόματης μετάφρασης.

Ατομική κινητικότητα: για χορευτές και χορογράφους

Η πρόσκληση για ατομική κινητικότητα (Call for Individual Mobility) ανακοινώθηκε από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή την 1η Οκτωβρίου. Μπορούν να κάνουν αίτηση άτομα από 18 ετών ή ομάδες έως πέντε ατόμων, που διαμένουν νόμιμα σε χώρα του προγράμματος και δραστηριοποιούνται σε έναν από τους επτά τομείς. Κριτήριο είναι ο τόπος νόμιμης διαμονής, όχι η υπηκοότητα. Έτσι μπορεί να κάνει αίτηση και ένας ξένος χορευτής που ζει στην Αθήνα.

Το σχέδιο πρέπει να υλοποιηθεί σε άλλη χώρα του προγράμματος, με διεθνή συνεργάτη: πρόσωπο ή φορέα που επιλέγει ο ίδιος ο αιτών και που υπογράφει επιστολή πρόσκλησης. Πρέπει επίσης να υπηρετεί δύο από τέσσερις στόχους: να μάθεις, να δημιουργήσεις, να ερευνήσεις, να συνδεθείς. Σε μια χορογράφο από τη Θεσσαλονίκη, για παράδειγμα, αυτό θα μπορούσε να σημαίνει τρεις εβδομάδες έρευνας με δραματουργό στις Βρυξέλλες. Σε έναν χορευτή από τη Λευκωσία, ένα διάστημα εκπαίδευσης δίπλα σε ομάδα στη Λισαβόνα.

Σύμφωνα με το On the Move, το ευρωπαϊκό δίκτυο ενημέρωσης για την καλλιτεχνική κινητικότητα, η διάρκεια είναι 7 έως 60 ημέρες για άτομα και 7 έως 21 ημέρες για ομάδες. Ένα πρόσωπο μπορεί να πάρει μόνο μία επιχορήγηση ατομικής κινητικότητας στο διάστημα Οκτωβρίου 2025 – Ιουλίου 2028. Μετά την υπογραφή της σύμβασης, το σχέδιο πρέπει να ολοκληρωθεί μέσα σε έξι μήνες.

Τα ποσά. Η ημερήσια αποζημίωση είναι 85 ευρώ. Για το ταξίδι δίνονται 400 ευρώ για αποστάσεις κάτω των 5.000 χλμ. και 800 ευρώ για μεγαλύτερες. Προβλέπονται και συμπληρωματικά ποσά: 400 ευρώ για «πράσινο» ταξίδι (με οποιοδήποτε μέσο εκτός από αεροπλάνο), 200 ευρώ για κάθε παιδί κάτω των 18 ετών, 120 ευρώ για βίζα και 175 ευρώ για υπερπόντιες ή εξόχως απόκεντρες περιοχές. Άτομα με αναπηρία λαμβάνουν επιπλέον 30 ευρώ την ημέρα, καθώς και κάλυψη για προσωπικό βοηθό ή διερμηνεία νοηματικής. Ένα παράδειγμα: μια χορεύτρια που ταξιδεύει με τρένο από την Αθήνα στο Βερολίνο για 30 ημέρες θα λάβει 2.550 ευρώ ημερήσια, 400 ευρώ για το ταξίδι και 400 ευρώ για το πράσινο ταξίδι, δηλαδή 3.350 ευρώ συνολικά.

Οι προθεσμίες. Η πρόσκληση είναι κυλιόμενη. Οι αιτήσεις αξιολογούνται στο τέλος κάθε μήνα, με προθεσμίες στις 31 Οκτωβρίου και 30 Νοεμβρίου 2026 και στις 31 Ιανουαρίου, 28 Φεβρουαρίου, 31 Μαρτίου και 30 Απριλίου 2027. Τον Δεκέμβριο δεν υπάρχει προθεσμία. Τα αποτελέσματα ανακοινώνονται μέσα σε οκτώ εβδομάδες. Κάθε αίτηση βαθμολογείται από δύο ανεξάρτητους αξιολογητές. Την τελική επιλογή κάνει επιτροπή τουλάχιστον τριών μελών, από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και το Ινστιτούτο Γκαίτε, η οποία λαμβάνει υπόψη και τη γεωγραφική και τομεακή ισορροπία. Η αίτηση συνοδεύεται από ταυτότητα, αποδεικτικό νόμιμης διαμονής, σύντομο βιογραφικό, portfolio και την επιστολή πρόσκλησης του συνεργάτη.

Φιλοξενία καλλιτεχνών: για ομάδες, στέγες και φεστιβάλ

Η πρόσκληση για φορείς υποδοχής (Call for Residency Hosts) απευθύνεται σε νομικά πρόσωπα: μη κερδοσκοπικούς οργανισμούς, ΜΚΟ, δημόσιους φορείς, ιδρύματα, επιχειρήσεις και αυτοαπασχολούμενους. Μπορεί λοιπόν να κάνει αίτηση μια αστική μη κερδοσκοπική ομάδα χορού, ένα ιδιωτικό στούντιο, ένα δημοτικό φεστιβάλ ή ένας χορογράφος με ατομική επαγγελματική δραστηριότητα. Το residency πρέπει να γίνει στη χώρα όπου είναι εγγεγραμμένος ο φορέας.

Ο φορέας μπορεί να φιλοξενήσει από έναν έως πέντε καλλιτέχνες που διαμένουν νόμιμα σε άλλη χώρα του προγράμματος. Και εδώ η υπηκοότητα δεν παίζει ρόλο. Ένας Έλληνας χορευτής που ζει μόνιμα στο Βερολίνο ή στο Λονδίνο μπορεί, με βάση τους όρους, να φιλοξενηθεί από φορέα στην Ελλάδα. Η φιλοξενία διαρκεί 21 έως 90 συνεχόμενες ημέρες. Ο φορέας πρέπει να διαθέτει κατάλληλο χώρο εργασίας και ασφαλή διαμονή, να μη χρεώνει τους φιλοξενούμενους και να ορίσει τουλάχιστον έναν μέντορα με γνώση του αντικειμένου. Στους τέσσερις στόχους της ατομικής πρόσκλησης προστίθεται εδώ και πέμπτος, «να μετασχηματίσεις», που συνδέεται με τις αρχές του Νέου Ευρωπαϊκού Bauhaus: βιωσιμότητα, αισθητική, ένταξη. Το σχέδιο πρέπει να υπηρετεί δύο από τους πέντε.

Τα ποσά. Ο φορέας λαμβάνει 50 ευρώ την ημέρα για κάθε φιλοξενούμενο, για διαμονή, εξοπλισμό, αμοιβή του μέντορα κ.λπ. Κάθε φιλοξενούμενος λαμβάνει 30 ευρώ την ημέρα και 400 ή 800 ευρώ για το ταξίδι, συν τα ίδια συμπληρωματικά ποσά με την ατομική πρόσκληση. Το ανώτατο ποσό ανά σχέδιο είναι 55.000 ευρώ, ή 60.000 ευρώ αν περιλαμβάνεται στήριξη προσβασιμότητας. Ένα παράδειγμα: ένα στούντιο χορού στη Θεσσαλονίκη που φιλοξενεί τρεις χορευτές από άλλες ευρωπαϊκές πόλεις για 30 ημέρες θα λάβει 4.500 ευρώ. Κάθε φιλοξενούμενος θα λάβει 1.300 ευρώ (900 ευρώ ημερήσια και 400 ευρώ για το ταξίδι), πριν από τυχόν συμπληρωματικά ποσά.

Το χρονοδιάγραμμα. Οι αιτήσεις γίνονται δεκτές από τις 15 Οκτωβρίου 2026 ως τις 18 Ιανουαρίου 2027, στις 23:59 ώρα Κεντρικής Ευρώπης. Τα αποτελέσματα θα ανακοινωθούν ως τις 9 Μαρτίου 2027. Η διαδικασία έχει δύο φάσεις. Πρώτα κρίνεται το σχέδιο. Οι φορείς που επιλέγονται διαλέγουν μετά τους φιλοξενούμενους, με απευθείας πρόσκληση, με δικό τους ανοιχτό κάλεσμα ή με συνδυασμό των δύο, και υποβάλλουν την «κάρτα» του residency ως τις 31 Ιουλίου 2027. Τα residencies μπορούν να γίνουν από τις 12 Απριλίου 2027 ως τις 31 Μαρτίου 2028. Ο προϋπολογισμός μοιράζεται περίπου κατά 60% σε σύντομα residencies (21–31 ημέρες), 25% σε μεσαία (32–62 ημέρες) και 15% σε μακρά (63–90 ημέρες).

Τι άλλαξε. Τα ποσά, οι διάρκειες και ο αριθμός των φιλοξενούμενων είναι ίδια με την πρόσκληση 2025–2026. Αλλάζει το χρονοδιάγραμμα. Η περσινή πρόσκληση ήταν ανοιχτή από τις 15 Δεκεμβρίου 2025 ως τις 16 Μαρτίου 2026, ενώ η φετινή ανοίγει δύο μήνες νωρίτερα και μένει ανοιχτή περίπου τρεις μήνες. Ο ανταγωνισμός είναι μεγάλος. Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, στον προηγούμενο γύρο υποβλήθηκαν 1.326 αιτήσεις από 38 χώρες και επιλέχθηκαν 150 σχέδια, δηλαδή περίπου ένα στα εννέα. Τα σχέδια αυτά θα φιλοξενήσουν 581 καλλιτέχνες και επαγγελματίες, με συνολικό προϋπολογισμό πάνω από 2,1 εκατ. ευρώ. Το 42% των residencies γίνεται σε αγροτικές περιοχές, κάτι που ενδιαφέρει και τους χώρους χορού στην ελληνική περιφέρεια και στα νησιά. Η Επιτροπή δεν έδωσε ανάλυση ανά τομέα ή ανά χώρα, οπότε δεν είναι γνωστό πόσα από τα επιλεγμένα σχέδια αφορούσαν τον χορό ή την Ελλάδα.

Βοήθεια και ενημέρωση

Όσο είναι ανοιχτή η πρόσκληση, η ομάδα του προγράμματος οργανώνει κάθε μήνα διαδικτυακές συναντήσεις ερωτήσεων και απαντήσεων («Question Time»). Οργανώνει επίσης συναντήσεις δικτύωσης ανά τομέα («Mix and Match»), όπου οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να βρουν συνεργάτες. Στα ελληνικά, πληροφορίες δίνουν το Γραφείο Δημιουργική Ευρώπη (Creative Europe Desk) του Υπουργείου Πολιτισμού και, για την Κύπρο, το αντίστοιχο κυπριακό γραφείο Creative Europe. Οι αιτήσεις υποβάλλονται ηλεκτρονικά στην πλατφόρμα του Ινστιτούτου Γκαίτε (Goethe-Application Portal).

Πηγές αναφοράς

On the Move, «Culture Moves Europe: Call for Residency Hosts 2026–2027»

Ευρωπαϊκή Επιτροπή – Culture and Creativity, «Culture Moves Europe: new call for individual mobility 2026–2027 open», 1 Οκτωβρίου 2026

Ευρωπαϊκή Επιτροπή – Culture and Creativity, «Call for residency hosts 2026-2027» – επίσημη σελίδα της πρόσκλησης

Goethe-Institut / Ευρωπαϊκή Ένωση, «Culture Moves Europe – Call for Residency Hosts 2026-2027» – οδηγός της πρόσκλησης (PDF)

Ευρωπαϊκή Επιτροπή – Culture and Creativity, «Call for individual mobility 2026-2027» – επίσημη σελίδα της πρόσκλησης

On the Move, «Culture Moves Europe: Call for Individual Mobility 2026–2027»

Ευρωπαϊκή Επιτροπή – Culture and Creativity, «Culture Moves Europe: 150 residency projects selected», 5 Ιουνίου 2026

Goethe-Institut / Ευρωπαϊκή Ένωση, «Culture Moves Europe – Call for Residency Hosts 2025-2026» – οδηγός της προηγούμενης πρόσκλησης (PDF)

Creative Europe Desk Ελλάδας, «New Culture Moves Europe Calls Expected in October 2026»

© dancetheater.gr. Επιτρέπεται η αναδημοσίευση αποσπάσματος με αναφορά στην πηγή και ενεργό σύνδεσμο προς το άρθρο.